Bogdan Kosak – między formą a funkcją

Bogdan Kosak założył swoją pierwszą Modelarnię Ceramiczną w 1995 roku. Związany od lat ze Śląskiem obecnie mieszka i pracuje w Cieszynie, gdzie wspólnie z żoną – Beatą projektują i wykonują ceramiczne obiekty i naczynia. Pierwsze projekty form powstawały we współpracy z Porcelaną Śląską – fason Lolita wszedł na stałe do produkcji fabryki. W Modelarni powstają naczynia z porcelany ale i ceramiczne rzeźby – sztuka, design i  rzemiosło przenikają się wzajemnie. Artysta w swoich formach zaciera granice pomiędzy naczyniem użytkowym a formą artystyczną – jego prace są zarówno dekoracyjne jak i użyteczne.

Wielokrotnie nagradzane, gościły na wielu wystawach indywidualnych w Polsce i zbiorowych na świecie. Podróżowały po Europie i Azji w ramach projektu UNPOLISHED – prezentującego młody, polski design. Mają swoje stałe miejsce w kolekcjach muzealnych Wrocławia, Cieszyna, Warszawy…

Otoczaki – Bogdan Kosak – Unpolished

Wśród ciekawych form artystycznych proponowanych przez artystę warto wymienić Stroiki Sentymentalne – przedmioty wykonane z fragmentów starych naczyń, często nieistniejących już fabryk. Czy Patyczaki – porcelanowe „wazony” stojące na drewnianych nogach, sklejone taśmą izolacyjną. Bogdan Kosak robi też  ceramiczne urny na prochy. Wystawiane w 2010 roku na wystawie w Śląskim Zamku Sztuki i Przedsiębiorczości w Cieszynie są odpowiedzią na kiczowatą ofertę domów pogrzebowych. Szlachetny i wytrzymały materiał, proste wzornictwo, kolor – artysta nie boi się podejmować tematów ostatecznych.

Urny fotografia Piotr Borowicz

W kolekcjach proponowanych przez Modelarnię Ceramiczną są też zestawy do kawy i herbaty – proste, pieczołowicie wykonane naczynia z porcelany. Jednym z nich, laureatem konkursu Śląska Rzecz w kategorii produkt jest „Tomaszów” (2006).

TOMASZÓW

Artysta zaprojektował zestaw Tomaszów w 200 lat po Franciszku Mezerze, właścicielu – wspólnie z ordynatem Zamoyskim – manufaktury fajansu i porcelany w Tomaszowie Lubelskim. W 1806 roku jego manufaktura wyprodukowała pierwsze naczynia porcelanowe. Burzliwe losy manufaktury na przełomie XVIII i XIX wieku były związane z losami Polski i jej rozbiorem przez zaborców. Granica pomiędzy Księstwem Warszawskim do którego należał Tomaszów a zaborem austriackim, na terenie którego leżały złoża glinki doprowadziła manufakturę do bankructwa.

Jak w przypadku wszystkich prac Bogdana Kosaka kolekcja Tomaszów to prosta i oszczędna forma, dowolność komponowania naczyń i ich funkcji. Pokrywy mogą stać się miseczkami, wazony pojemnikami, a każde z naczyń jest wyjątkowo gładkie i przyjemne w dotyku.

Tomaszów może być dekorowany – wtedy z prostej formy przekształca się w bogato zdobioną IMPRESJĘ, koronkowe CZEPCE, nawiązujące do białych, koronkowych czepców z okolic Cieszyna czy abstrakcyjną GALAKTYKĘ. Wszystkie dekoracje są autorstwa małżonków, stają się  integralną ale i unikalną częścią naczynia.

Kolekcja Tomaszów z dekoracją Impresja. Foto Michał Korta
Kolekcja Tomaszów z dekoracją Galaktyka
Biały Tomaszów

 

Kolejną kolekcją wymagającą ogromnej pracy i staranności są reliefowe naczynia SUMIN. Każde naczynie pokrywa siatka matowych, szlifowanych linii. Poprzez technikę ich wykonania każde z naczyń jest unikatowe. Wykonane z twardej, szlachetnej porcelany w pierwszej fazie produkcji są odlewane, suszone i malowane szelakiem.

Naturalna żywica utwardza glinkę porcelanową tylko w miejscu kilku warstw szelaku i dzięki temu powierzchnie pomiędzy malowanymi liniami mogą być wymywane ciepłą wodą do uzyskania wgłębnego reliefu.

Po pierwszym wypale w temperaturze 910 °C, a przed kolejnym w temperaturze 1220 °C, porcelana pokrywana jest szkliwem. Przed ostatecznym wypałem, szkliwo z reliefów wypukłych zmywane jest ręcznie gąbką. Dzięki takim zabiegom, relief spełnia również funkcję izolacji pomiędzy płytą pieca a naczyniem w trakcie wypalania.

Wyroby Modelarni Ceramicznej z Cieszyna teraz dostępne również w Porcelanowej

Zdjęcia i opracowanie dzięki uprzejmości artysty.